सुरक्षित भविष्यको आधार: आधुनिक सुरक्षा, चुनौती र समाधान

सत्य आवाज ११ असार २०८३, बिहिवार

दिपेन्द्र प्रसाद अवस्थी

(प्रबन्ध निर्देशक, नेपाल आईटी सोलुसन प्रा. लि., नयाँ बानेश्वर, काठमाडौँ)

सुरक्षाको दार्शनिक र व्यावहारिक जग

मानव सभ्यताको इतिहासलाई पल्टाएर हेर्ने हो भने, मानिसको सबैभन्दा पुरानो र प्राथमिक खोजी 'सुरक्षा' नै देखिन्छ। आदिम युगमा मानिसले जंगली जनावर र मौसमबाट बच्न ओडारको सहारा लियो। मध्यकालमा ढुङ्गाका बलिया पर्खाल र किल्लाहरू बनायो। आजको २१औँ शताब्दीमा, मानिसको सुरक्षाको परिभाषा फेरिएको छ। आज हामी केवल शारीरिक सुरक्षा मात्र होइन, आफ्ना सपनाहरू, रातदिनको मिहिनेतले जोडेका सम्पत्ति, आफ्नो व्यवसाय र आफ्नो निजी क्षेत्र (Privacy) को सुरक्षा खोजिरहेका छौँ। सुरक्षा अब केवल एउटा ताल्चा होइन, यो 'मनको शान्ति' (Peace of Mind) हो।

हामी सबैले आफ्नो शरीरलाई कति माया गर्छौँ? अलिकति स्वास्थ्य बिग्रियो वा शरीरमा केही समस्या देखियो भने हामी तुरुन्तै विशेषज्ञ चिकित्सककहाँ पुग्छौँ। किनकि हामीलाई थाहा छ—स्वस्थ शरीर नै जीवनको आधार हो। तर, दुर्भाग्यवश, हामीले वर्षौँको पसिना बगाएर जोडेको आफ्नो 'सम्पत्ति' वा 'व्यवसाय' असुरक्षित हुँदा भने त्यति नै गम्भीर देखिँदैनौँ।

हामी शरीर बिरामी हुँदा अस्पताल जान्छौँ, तर हाम्रो व्यवसाय वा घरको सुरक्षा प्रविधि 'बिरामी' (पुरानो, कमसल वा काम नलाग्ने) हुँदा किन बेवास्ता गर्छौँ? वास्तवमा, तपाईंको घर, पसल वा व्यवसाय पनि एउटा 'जीवित संस्था' जस्तै हुन्। यिनको सुरक्षामा गरिने सामान्य हेलचेक्र्याइँले भविष्यमा अपूरणीय क्षति निम्त्याउन सक्छ। त्यसैले, स्वास्थ्य उपचारमा जस्तै, सुरक्षा प्रविधिमा पनि विशेषज्ञकै सल्लाह र गुणस्तरीय प्रविधिको आवश्यकता पर्दछ।

मेरो १७ वर्षको अनुभव र नेपाल आईटी सोलुसन

म यो सुरक्षा र आईटी क्षेत्रमा विगत १७ वर्षदेखि निरन्तर सक्रिय छु। एक सामान्य टेक्निसियनका रूपमा सुरु गरेको मेरो प्राविधिक यात्रा आज 'नेपाल आईटी सोलुसन' को नेतृत्व गर्दासम्म आइपुग्दा मैले एउटा कुरा प्रष्टसँग बुझेको छु—सुरक्षामा गरिने सम्झौताले कहिल्यै सुख दिँदैन।

विगत १० वर्षदेखि नयाँ बानेश्वरबाट देशभर Hikvision का अत्याधुनिक क्यामेरा, फायर अलार्म, स्मार्ट बोर्ड, डोर लकदेखि स्लाइडिङ गेटसम्मका प्रविधिहरूमार्फत सेवा पुर्‍याउँदा मैले सरकारी कार्यालय, बैंक, सहकारी, होटल, सडक आयोजना र कर्पोरेट हाउसहरूमा सुरक्षाको गम्भीरतालाई नजिकबाट नियालेको छु।

मेरो लागि एउटा ठूलो कर्पोरेट हाउस वा बैंकको सुरक्षा जत्तिकै महत्त्वपूर्ण एउटा सानो परिवारको घरको सुरक्षा पनि हो। किनकि, प्रत्येक व्यक्तिको पसिनाको कमाइको मूल्य समान हुन्छ। १७ वर्षअघि र आजको प्रविधिमा आकाश-जमिनको फरक आइसकेको छ, तर एउटा कुरा बदलिएको छैन—त्यो हो ग्राहकले खोज्ने 'भरोसा'। र, हामी त्यही भरोसाको नाम हौँ।

सस्तो सामग्रीको भ्रम र त्यसका परिणामहरू

बजारमा आज 'सस्तो' को नाममा नक्कली र कमसल सामग्री बेच्नेहरूको भिड लागेको छ। रंगीन विज्ञापन र सस्तो नाराका भरमा मानिसहरूलाई भ्रममा पारिँदैछ। धेरैले सोच्छन्—'क्यामेरा नै त हो, सस्तोमा आएपछि भइहाल्यो नि!' तर याद राख्नुहोस्, सुरक्षा प्रविधि कुनै सामान्य विद्युतीय उपकरण होइन। यदि तपाईंले बजारमा पाइने कमसल सामग्री जडान गर्नुभयो भने, वास्तवमा तपाईंले आफ्नो सम्पत्तिको सुरक्षा गरिरहनुभएको छैन, बरु एउटा 'भ्रामक सुरक्षा' को ओत लागिरहनुभएको छ।

अप्ठ्यारो पर्दा, चोरी हुँदा वा कुनै घटना घट्दा जब तपाईं फुटेज हेर्न खोज्नुहुन्छ, तब ती सस्तो क्यामेराहरूले कि त काम गरेकै हुँदैनन्, कि त तिनको भिडियो यति धमिलो र पिक्सेलेटेड हुन्छ कि अपराधीको अनुहार चिन्नै सकिँदैन। त्यतिबेला मात्र मानिसले बुझ्छन् कि सस्तोको नाममा गरिएको लगानी बालुवामा पानी हाले सरह भयो। सुरक्षामा गरिएको १० प्रतिशतको सम्झौताले बाँकी ९० प्रतिशतको सुरक्षालाई शून्य बनाइदिन्छ।

किन हराउँछ सर्भर र मोबाइल एप? (प्राविधिक यथार्थ)

अहिले धेरै ग्राहकहरूको एउटै साझा गुनासो सुनिन्छ—"सस्तो क्यामेरा राखेको थिएँ, केही महिनापछि मोबाइलमा एप नै खुल्दैन," वा "सर्भर डाउन भयो, सधैँ अफलाइन देखाउँछ।" यो समस्या गुणस्तरहीन ब्रान्ड र कमजोर सर्भरको उपज हो। सस्तोमा सामान दिने चिनियाँ वा अन्य गैर-ब्रान्डेड कम्पनीहरूले सर्भरको निरन्तरता र सुरक्षाको जिम्मा लिएका हुँदैनन्।

याद राख्नुहोस्, सुरक्षा क्यामेराको मुटु भनेकै यसको 'मोबाइल एप्लिकेसन' र 'सर्भर कनेक्टिभिटी' हो। यदि एप नै चल्दैन भने तपाईं संसारको जुनसुकै कुनामा हुँदा आफ्नो घर कसरी हेर्ने?

नेपाल आईटी सोलुसनमा हामी केवल क्यामेरा बेच्दैनौँ, हामी 'कनेक्टिभिटी' र 'स्थायित्व' को ग्यारेन्टी दिन्छौँ। हामीले जडान गर्ने Hikvision जस्ता वैश्विक स्तरका स्थापित कम्पनीहरूको सर्भर कहिल्यै हराउँदैन। यसले तपाईंको सुरक्षा प्रणालीलाई जुनसुकै ठाउँबाट, जुनसुकै समयमा पनि 'लाइभ' राख्छ। तपाईंको सुरक्षा तपाईंको खल्तीमा (मोबाइलमा) २४सै घण्टा सुरक्षित हुनुपर्छ, केही दिन चलेर बन्द हुने होइन।

न तलब दिनुपर्ने, न पाल्नुपर्नेआधुनिक पहरेदार

मानिसहरू लहडमा २० हजारको कुकुर पाल्छन्, तर सुरक्षाको नाममा शून्य हुन्छन्। कुकुरलाई दिनदिनै खुवाउने झन्झट, बिरामी हुँदा उपचारको पिर, अनि कतै निस्कँदा कसले रेखदेख गर्ने भन्ने तनाव! त्यस्तै, सुरक्षाका लागि सुरक्षागार्ड वा कर्मचारी राख्दा हरेक महिना मोटो रकम तलब दिनुपर्छ, चाडबाडमा बोनस दिनुपर्छ, उसलाई बिदा चाहिन्छ, राती निन्द्रा लाग्छ र मानवीय त्रुटि (Human Error) हुने सम्भावना सधैँ रहन्छ।

तर, एक पटक सोच्नुहोस् त—हामीले जडान गर्ने आधुनिक सिसीटिभी र सुरक्षा प्रविधि यस्तो वफादार पहरेदार हो:

यसलाई न महिना-महिना तलब दिनुपर्छ, न त बोनस!

यसलाई न खुवाउने झन्झट छ, न पाल्ने पिर!

यसलाई न त बिदा चाहिन्छ, न त यो कहिल्यै बिरामी परेर 'अफ' बस्छ!

एक पटकको सही र गुणस्तरीय लगानीले तपाईंलाई वर्षौँसम्म ढुक्कको निन्द्रा उपहार दिन्छ। न निदाउने, न थाक्ने, न कसैसँग डराउने यो डिजिटल पहरेदार आजको युगमा प्रत्येक घर र व्यवसायको अनिवार्य आवश्यकता बनिसकेको छ।

सुरक्षा: एक दीर्घकालीन लगानी, न कि खर्च

धेरै मानिसहरू साथीभाइको जमघटमा एकै रातमा १५ हजारको दारु उडाउँछन्, तर आफ्नो वर्षौँको पसिनाबाट बनेको व्यवसाय जोगाउने प्रविधि राख्न हिचकिचाउँछन्। यो प्रवृत्तिको बिचमा हामी एउटा बलियो खम्बा बनेर उभिएका छौँ। हामी प्रविधिलाई खर्च मान्दैनौँ, यो त तपाईंको व्यवसाय र घरको 'बीमा' (Insurance) हो, जसले मानसिक तनावलाई सदाका लागि अन्त्य गरिदिन्छ।

हाम्रो व्यावसायिक दर्शन एकदमै स्पष्ट छ: "हजुरको शरीरको सुरक्षा तपाईं गर्नुहोस्, तपाईंको सम्पत्तिको सुरक्षा हामी गर्छौँ!"

हामी काम सकेर भाग्ने कम्पनी होइनौँ। हामी बिक्रीपछिको प्राविधिक सेवा (Maintenance) लाई नै आफ्नो मूल धर्म मान्छौँ। कम्प्युटर, प्रिन्टरको बिक्री तथा मर्मतदेखि जटिल सुरक्षा प्रविधिसम्म—हामीले प्रत्येक पाइलामा इमानदारितालाई नै आफ्नो पुँजी बनाएका छौँ।

निष्कर्ष र सुरक्षित भविष्यको आह्वान

सुरक्षा भनेको कुनै दुर्घटना वा चोरी भएपछि गरिने पछुतो होइन, यो त समस्या आउनै नदिने पूर्वतयारी हो। समय छँदै सावधानी अपनाउनु नै बुद्धिमानी हो। आजको यो डिजिटल युगमा प्रविधिसँग जोडिनु विलासिता होइन, अपरिहार्यता बनिसकेको छ।

आफ्नो पसिनाको कमाइलाई असुरक्षित नछोड्नुहोस्। आजै नेपाल आईटी सोलुसनसँग जोडिनुहोस् र आफ्नो घर तथा व्यवसायलाई सुरक्षित बनाउनुहोस्। किनकि सुरक्षामा सम्झौता हुँदैन, र जहाँ सम्झौता हुँदैन, त्यहाँ "नेपाल आईटी सोलुसन" मात्र एकमात्र विकल्प (The Only Option) बन्दछ।

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?