– दिपेन्द्र प्रसाद
अवस्थी
१. प्रस्थानः कोलाहलबाट शान्तितर्फ
जीवनका व्यस्त पाटाहरू—प्रविधिको कृत्रिम संसार, ’नेपाल आईटी सोलुसन’ (Nepal
IT Solution) को कार्यभार र
काठमाडौँको नित्य कोलाहल—बाट केही पल फुर्सद निकाल्नु भनेको आफ्नै आत्मालाई
पुनर्जीवित गर्नु जस्तै हो। यही तिर्सना मेट्न हामीले तय गरेको दोलखाको यात्रा
एउटा सुन्दर काव्य जस्तै रह्यो। यो यात्रा केवल भूगोलको दूरी पार गर्नु मात्र थिएन,
यो त मेरो परिवार र बहिनी कल्पना बुढाथोकीको
परिवारबीचको आत्मीय मिलन र हाम्रा पुख्र्यौली संस्कारहरूको जीवन्त साक्षत्कार
थियो।
पेप्सिकोलाको शान्त बिहानीबाट हाम्रो ईभी (EV) गाडी हुइँकियो।
गाडीमा म, प्रतिभा, मानुषी र आदर्शसँगै बहिनी कल्पना र उनका दुई
प्यारा छोराहरू कार्लोस र लुइस सवार थियौँ। सुरुवाती उत्साहका बीच जब पहाडका
टेढामेढा घुम्तीहरू सुरु भए, प्रकृतिको कठोर
तर सुन्दर पाटो देखिन थाल्यो। पहाडी सडकका ती तीव्र मोडहरूले मेरी जीवनसंगिनी
प्रतिभा र साना नानीबाबुहरूलाई निकै सतायो। वान्ता र थकाइले उनीहरूको ओइलाएको
अनुहार देख्दा कताकता मनमा संशय पैदा हुन्थ्यो— के यात्रा सुखद होला त? तर, चरिकोट पुगेर जब कल्पनाकी बहिनीको घरमा प्रेमपूर्ण आतिथ्यता र तातो भोजन पाइयो,
तब सबैको थकान एकै निमेषमा मेटिएर अनुहारमा
मुस्कान फर्कियो।
२. कालिञ्चोकको शिखर र कुरी बजारको जादु
चरिकोटको विश्रामपछि हाम्रो पाइला ३,८४२ मिटरको उचाइमा रहेको कालिञ्चोक भगवतीको तीर्थस्थलतर्फ सोझियो। धेरैले
त्यहाँ हिउँको सेतो सिरकको अपेक्षा गर्छन्, तर प्रकृतिले हामीलाई अर्कै उपहार साँचेको रहेछ— आकाशबाट
बर्सिएको अविरल असिनाको झरी।
केबलकार चढेर टाकुरातिर उक्लिँदै गर्दा मुन्तिर देखिने कुरी बजारको
दृश्य कुनै काल्पनिक चित्रकथाको गाउँ जस्तै देखिन्थ्यो। रङ्गीचङ्गी छाना भएका
घरहरू, खोँचमा सजिएको सानो बस्ती
र वरिपरि कुहिरोसँग लुकामारी गरिरहेका पहाडका चुचुराहरूले मनलाई मन्त्रमुग्ध
बनाउँथे। केबलकारको त्यो सानो डब्बामा बसिरहँदा, हावाको तीव्र वेगले डब्बा बेस्सरी हल्लिँदा र बाहिर असिनाका
दानाहरू बल्ड्याङ खाँदा मनमा एउटा डरमिश्रित रोमाञ्चकता पैदा भयो। साना बाबुहरू
कार्लोस र लुइसको त्यो विष्मयकारी हेराइ र हाम्रो मनको ढुकढुकी—सबै मिलेर एउटा
साहसिक कथा बनिरहेको थियो। तर जब टाकुरामा पुगेर भगवतीको मन्दिरमा शिर निहुराइयो,
ती सबै डर एउटा अलौकिक शान्तिमा बदलिए। असिनाको
त्यो झरीलाई हामीले देवीको आशीर्वादकै रूपमा स्वीकार गयौँ।
३. सिसागोलाईको आँगनः जहाँ संस्कार र प्रेमको मिलन भयो
कालिञ्चोकको आध्यात्मिक उचाइपछि हामी सिसागोलाईस्थित बहिनी कल्पनाको माइतीघर
पुग्यौँ। त्यहाँको वातावरण साच्चै पवित्र र उत्सवमय थियो। घरमा चलिरहेको कुलपूजाको
त्यो पावन दृश्यले हामीलाई हाम्रा मूल्य र मान्यताहरूको सम्झना गरायो। आँगनमा
श्रद्धाका साथ ठड्याइएको कुल देवताप्रतिको त्यो अगाध आस्था देख्दा मन नतमस्तक भयो।
बाहिर दिनमा कैयौँ पटक असिना–पानीको झरी बर्सिन्थ्यो, तर भित्रको वातावरण भने प्रेमले न्यानो थियो। कल्पनाका
आमा–बुवाको त्यो निस्वार्थ र ममतामयी स्नेह, अनि बहिनीले आफैँ पकाएका ताता र मीठा सेलरोटीको
मिठास—ती पलहरू शब्दमा उतार्न नसकिने गरी सुन्दर थिए। मानुषी र आदर्शसँगै कार्लोस
र लुइसको त्यो निर्दोष खेल र हाँसोले सिसागोलाईको त्यो घर साच्चै एउटा सानो स्वर्ग
झैँ देखिएको थियो। दुई दिनको त्यो बसाइमा हामीले आधुनिकता र परम्पराको सुन्दर
सन्तुलन देख्न पायौँ।
४. सिँगटीको सुसेली र भीमेश्वरको सुरक्षा
कुलपूजाको पवित्र कार्य सम्पन्न गरेपछि हामी दोलखा भीमसेनको दर्शन गर्न अघि
बढ्यौँ। देशको रक्षक मानिने भीमेश्वरको तेजस्वी मूर्ति अगाडि उभिँदा एउटा छुट्टै
ऊर्जा र सुरक्षाको अनुभूति भयो। हामी दुवै परिवारले त्यहाँ सुख, समृद्धि र सुस्वास्थ्यको कामना गयौँ।
भीमेश्वरको आशिष् थापेर हामी तामाकोशीको तीरैतीर सिँगटी बजारतर्फ प्रस्थान
गयौँ। सिसागोलाईको त्यो मायालु आँगन छोड्दा मन अलि भारी त थियो, तर नयाँ गन्तव्यको उत्साहले हामीलाई डोरयाइरहेको थियो। बाटोभरि तामाकोशीको सुसेली र पहाडका
विशाल दृश्यहरूले मानौँ हाम्रो यात्राको साक्षी बनिरहेका थिए। सिँगटी पुग्दा पहाडी
बजारको आफ्नै रौनकता देखियो, जहाँ प्रकृतिको
काखमा मान्छेहरू आफ्नै लयमा रमाइरहेका थिए।
५. अरनिको यातायात र पुनरागमनः व्यस्तताको नयाँ ऊर्जा
अन्ततः, यो यात्राको विसर्जन
गर्ने समय आयो। सिसागोलाईको आतिथ्यता र दोलखाको पहाडी शीतलतालाई स्मृतिमा सजाउँदै
हामी अरनिको यातायातको बसमा सवार भयौँ। निजी गाडीको सुविस्ता एकातिर थियो, तर सार्वजनिक यातायातको त्यो साझा यात्राको
आफ्नै रमाइलो स्वाद थियो। बसको झ्यालबाट देखिने पहाडी टाकुराहरूलाई बिदाइ गर्दै
गर्दा, सहयात्रीहरूको गफगाफ र
बसको आफ्नै लयले यात्रालाई झनै रोचक बनायो। बाटोमा स्थानीय बजारहरूमा रोकिएका ती
पलहरू र झ्यालबाट छिर्ने चिसो हावा—सबैले एउटा लामो चलचित्र हेरिरहेको अनुभूति
गराइरहेका थिए।
काठमाडौँ फर्किएको आज केही दिन भइसकेको छ । अब फेरि तिनै
कम्प्युटरका स्क्रिनहरू, व्यावसायिक
इमेलहरू र ’नेपाल आईटी सोलुसन’को जिम्मेवारी मेरो अगाडि छन्। तर, यो यात्राले मलाई एउटा नयाँ दृष्टिकोण दिएको छ।
कालिञ्चोकको त्यो असिना पानी, कुरी बजारको जादु,
कुलपूजाको त्यो संस्कार र भीमेश्वरको आशिष्ले
मेरो मनमा सधैँ एउटा नयाँ ऊर्जा सञ्चार गरिरहनेछन्। यात्रा सकियो, तर यसले हृदयमा कोरेका पदचापहरू सधैँ ताजा
रहनेछन्। जीवन वास्तवमै एउटा सुन्दर यात्रा हो, र यस्ता पलहरू नै यसका असली माइलढुङ्गा हुन्।
(लेखकः नेपाल आईटी सोलुसन प्रा. लि. का प्रबन्ध निर्देशक हुन्।)
